Ultima Thule

Prawdą jest chyba, że co się nam zaszczepi w młodości, to już tkwi na dobre. Kiedy zobaczyłem latem ten wątek, miałem skojarzenie jedno, natychmiastowe i właściwie jedyne. Piosenka, którą poznałem w 4 klasie podstawówki (wiem, bo pamiętam, w jakim miejscu ją pierwszy raz usłyszałem, a mieszkałem tam tylko przez rok) i zrobiła na mnie ogromne wrażenie. Kto wie, czy podświadomie nie ukształtowała mojego przez wiele lat obnoszonego pacyfizmu w równym stopniu, co Pluton i reszta?... Podświadomie, bo trochę potem o niej zapomniałem. To też bywa typowe dla tych rzeczy zaszczepionych w młodości, że potem przykrywa się je nowszymi, bardziej ekscytującymi odkryciami. Nawet nie wiem, czy ta piosenka przetrwała na którejś z kaset - chyba mam ją gdzieś nagraną, ale w tej chwili nie wiem, gdzie szukać. Okazuje się jednak, że bez uszczerbku przetrwała w mojej pamięci. I sercu też, bo nadal łomocze.

Zaczyna się - wersja koncertowa, innej nie znam - antywojenną pogadanką przy gitarze akustycznej, a kiedy w pewnym momencie nagle wchodzi czad, to targa wnętrznościami jak rzadko co. Żyły na skroni i szyi wokalisty nie wydają się ani o ciut przesadzone. Zespół gra jak jeden organizm niesiony słusznym gniewem w sprawie niecierpiącej zwłoki. Gitara wycinająca coś tam przy ostatnim refrenie ma moc broni palnej. Ha, jest jeszcze ten pan na klawiszu, pewnie niejednemu będzie przeszkadzać, wszak to połowa lat 80. - mi tam on idealnie uzupełnia całość, bo owszem nie brzmi ta muzyka surowo, co może byłoby adekwatne; z tym klawiszowcem, z panią na chórkach i tamburynie, brzmi nawet barokowo, ale nie czuję w tym żadnego fałszu. Dla mnie jest to utwór wybitny.


... cause what I'm talking about here is...

_________________
ćrąży we mnie zła krew

to były te trzy kategorie, gdzie wybrałeś swoich faworytów
ale jeszcze pisałeś o:



i zastanawiam się czy ten mój Springsteen jest właśnie z tej kategorii?
Chyba jednak nie. Sam z siebie bym go dał do osobnej kategorii - klasycznych protest songów; ale wszystkie trzy (cztery) kategorie, które wyodrębniłeś są dobrym materiałem dla protest songów. Wszak niewątpliwie i Brygada, i Izrael, i Pogues nagrali piosenki antywojenne, i nie wiem czy Motorhead, ale Tigers Broke Free na pewno. Więc skoro ten "protest song" to kategoria zbyt ogólna, gdzie pasuje "War" Springsteena? Nie ma tu właściwie ani perspektywy przyszłościowej (wieszczenie katastrofy), ani trwającej (opis), ani wspominającej (weterani). Ale i filozoficznej też nie bardzo. Choć może deklaracja tak. Jest to niezwykle osobista deklaracja, wyrażenie słusznego gniewu i niezbitego przekonania, że war is something that I despise i że wojna jest dobra for absolutely nothing. I jednak może trzeba by zrobić osobną kategorię dla takich protest songów krzyczących, bo czym innym jest protest song filozoficzny, czym innym
nawet zbolały opis katastrofy, a czym innym taki Springsteen czy inne Sunday Bloody Sunday, które bez żadnych kontekstów i podtekstów wprost krzyczą: nie gódź się na to!

Ostatecznie więc jeżeli chodzi o Twoje



do piosenek opisujących wojnę trwającą, to skojarzenie mam tu też jasne (też z dzieciństwa zresztą):

tamten frajer z drugiej strony to odwieczny wróg
rozkaz padł, rzucasz granat, on już jest bez nóg!

(kiedyś miałem taką abstrakcyjną wizję, że kower tej piosenki wykonuje Soundrops Wyobraziłem sobie Gera, jak wysokim, natchnionym głosem, niczym w "Never", śpiewa angielski przekład tego tekstu... wizji tej jednak nigdy nie ukończyłem )

_________________
ćrąży we mnie zła krew

Zainteresowałeś mnie tym Brucem i zaraz posłuchałem. Zaskoczył mnie on trochę, że to taki groovowy numer i ten dramatyzm uzyskany został innymi środkami niż się podświadomie spodziewałem. Muszę jeszcze nad nim się zastanowić, posłuchać ponownie, ale podoba mi się. W dobry czas trafiłeś, bo jakiś czas temu Prazeodym sprowokował mnie do uważnego posłuchania całego longpleja Springsteena .

A ja wkleję jeszcze coś takiego:



Tekst niby zgodny z konwencją - już trochę podobnych utworów tu było, chociażby 1916 czy Pogues - ale Grabaż podał temat na swój sposób. Zwracają zwłaszcza uwagę te różne potoczności, użyte z dużym wdziękiem. Część brzmi lekko archaicznie, część całkiem współcześnie. Wykonanie, z wykorzystaniem ryzykownego połączenia środków muzycznych, mimo wszystko się broni. Chyba Nika równoważy sprawy, budzi respekt!

_________________
I wonder who chose the colour scheme, it's very nice

W twórczości Izraela ta wojna często gdzieś tam rezonuje na dalekich granicach. Ale bywa, że nagle się przybliża. Wtedy jest już wprost o niej...

"Wojna w Babilonie":

https://www.youtube.com/watch?v=QojySlLa0YE

_________________
hajfi super star super hit diskdżokej szczerzy kły znad konsolety

Ej, Panowie, ale wiecie, że ten numer to cover i Springsteen nie jest jego autorem?

Tu macie oryginał:


A potem (acz przed Brusem) śpiewał to jeszcze Edwin Starr i chyba to przyjęło się uznawać za kanoniczną wersję tego kawałka:


Zaś jeśli chodzi o piosenki o wojnie, to garściami można czerpać z crusta i innych d-beatów. W zasadzie to ja nie wiem czy oni tam w ogóle o czymś innym śpiewają. A raczej drą japę.

Witek ostatnio dogłębnie przerabiał temat to może czymś sypnie.

_________________
Sometimes good guys don't wear white

He, no wiedziałem, ale myślałem, że oryginał właśnie Edwina Starra!

Natomiast ten oryginał-oryginał, czyli Temptations to cóż. Jako piosenka bardzo fajny, jak to takie soulowe zaśpiewy, ja to bardzo lubię. Natomiast w ogóle mi się nie broni jako utwór o wojnie, jak dla mnie mogliby tam śpiewać o czymkolwiek, nie czuję tam tego wojennego napięcia, tragedii.

No i ten kanoniczny Edwin Starr bardzo niewiele odszedł od oryginału (zwłaszcza refren brzmi tak samo, natomiast zwrotka inaczej, ale też niewiele w niej wojenności, brzmi to raczej jak utwór Toma Jonesa czy kogoś w tym stylu, kto sobie śpiewa owszem bardzo ekspresyjnie, ale przy tym podryguje z tamburynkiem )

Żeby nie było: obie te wersje to bardzo dobre numery, ale sposób, w jaki Bruce wydobył z nich cały wojenny dramatyzm, a z siebie bezmiar wściekłości... no dla mnie to jest majstersztyk. I maksimum prawdy wydobytej z muzyki.

_________________
ćrąży we mnie zła krew

A tu się zgodzę.

_________________
Sometimes good guys don't wear white

Z czasem, jak sobie czasem wracam do tego wykonania, to znikają różne wątpliwości, a pozostają coraz silniejsze wrażenia.
Na przykład artystycznie wątpliwy wydawał mi się ten młodzieżowo-dziecięcy chór, który jednak w sposób widoczny angażuje się emocjonalnie, co nie zostawia mnie obojętnym. Zabawnie za to widzieć muzyków grających to z nut. I super jak Nika wchodzi w postregimentowy tryb ruchów. Ona jest zresztą tu najmocniejsza, kondensuje sobą cały przekaz:

_________________
I wonder who chose the colour scheme, it's very nice

A Tom Waits?



Hell Broke Luce (co za dziwaczna pisownia) z ostatniej, choć dość już dawnej, płyty, to straszliwa piosenka wojenna, raczej z perspektywą trwającą, opisową, no bo:

I had a good home but I left
I had a good home but I left, right, left
That big fucking bomb made me deaf, deaf
A Humvee mechanic put his Kevlar on wrong
I guarantee you’ll meet up with a suicide bomb
Hell broke luce

pisownia pisownią, ale hell broke loose jest dokładnie tym, co ta piosenka opisuje i to będąc w samym środka leja pełnego rozerwanych ciał... czy coś w tym stylu
Zresztą słowa to jedno, ale środki artystycznego wyrazu - niby typowo waitsowskie - są tu zaprzęgnięte do stworzenia tego wrażenia, że wszystko jest kompletnie rozerwane na strzępy. Ze słuchaczem włącznie!

_________________
ćrąży we mnie zła krew