Wrócę na chwilę do dyskusji nt pociągowego powolnego klekotania vs nowoczesnego pędu.
monika pisze:
Demon ruchu - tak! Postęp kolejowy fascynuje mnie bardzo, na równi z wąskotorowymi muzealnymi ciuchciami.
Nawiązanie moje do "Demona ruchu" Grabińskiego nieprzypadkowe...
Z jednej strony XXI-wieczne sentymentalne spojrzenie na parowozy itp jest zrozumiałe. Ale z drugiej... dla współczesnych były one przecież nowoczesnością. I kiedy fascynują mnie megaszybkie nowe pociągi, to z tym duchem po prostu współodczuwam. A
trans, o którym pisałam wcześniej, odnajduję w opowiadaniach Grabińskiego, żyjącego na przełomie XIX i XX wieku.
Cytaty z opowiadania "Maszynista Grot":
Grot, oparty o skrzydło maszyny, wbił poprzez owalne okienko nieruchome spojrzenie w przestrzeń, która snuła się długim, szarym traktem, ujętym w czarne pasy szyn. Pociąg wślizgiwał się na nie lekko, drapieżnie, okraczał żelaznym układem kół i zgarniał skwapliwie do siebie.
Maszynista czuł niemal fizycznie rozkosz tego ciągłego zdobywania, co nigdy niesyte wypuszcza lekceważąco dopadnięty już łup i mknie dalej dalej na nowe podboje. Grot lubił pokonywać przestrzeń!..
(...)
Bo ideałem Grota była szalona jazda w linii prostej, bez zboczeń, bez obiegów, jazda opętana, bez tchu, bez postojów, wichrowy pęd maszyny w błękitniejące mgłą oddale, skrzydlata gońba w nieskończoność.
(...)
Stąd odczuwał maszynista żywiołowy lęk przed stacją i przystankami. (...) Stacja stała się dlań z czasem symbolem znienawidzonego końca, plastycznym urzeczywistnieniem wytkniętych celów wędrówki, ową przeklętą metą, przed którą zdejmował go wstręt i trwoga.
(...)
Rozpoczął się wichrowy pęd, nie krępowany niczym, nie przerywany przystankami, nudą postojów. Grot mijał piorunem jakieś stacje, przemykał jak demon mimo jakieś miasta, przelatywał jak huragan przez jakieś przystanie. Bez przerwy czerpał szuflą węgle, wrzucał je w palenisko, sycił ogień, zagęszczał parę; jak opętany biegał od jaszczyka do kotła, od kotła do jaszczyka, stwierdzał stan wody w wodomiarze, badał ciśnienie pary.
Nie wiedział nic, nie słyszał nic - upajał się tylko pędem, żył tylko wichrzycą ruchu, tonął w gignatyzmie rozmachu. Zatracił rachubę czasu, pary, godzin. Nie wiedział, jak długo już trwa piekielna jazda, czy dzień, czy dwa, czy tydzień...
Zaloguj się
Zarejestruj się
FAQ
Szukaj
Użytkownicy
:
